Орчны шинжилгээний мэдээ > Гадаргын усны чанар

Завхан аймгийн гадаргын усны чанарын 2019 оны 10 дугаар сарын төлөв байдал

Шинэчлэгдсэн: 2019-11-20 04:10:14

Гадаргын усны чанар

Тус лаборатори нь  усны чанарын хяналт-шинжилгээг хөтөлбөрийн дагуу 10 дугаар сард Богд-Улиастай дээд, доод цэг, Чигэстэй-Улиастай дээд, доод цэг,  Идэр-Идэр, Идэр-Тосонцэнгэл дээд, доод цэг, Буянт-Отгон, Хүнгүй-Ургамал, Завхан-Дөрвөлжин, Тээл-Дөрвөлжин, Хар нуур-Дөрвөлжин зэрэг хяналт-шинжилгээний цэгүүдээс усны сорьц авч усны химийн найрлага, чанарын үзүүлэлтүүдийг тодорхойллоо.Тэдгээр сорьцонд хийсэн шинжилгээний дүнгээс үзэхэд: Гадаргын усны ууссан хүчилтөрөгчийн горим хэвийн байсан ба усны эрдэсжилт 96.7-424.7мг/л байв. 

2019 оны 10 дугаар сард хийсэн Завхан аймгийн гадаргын усны шинжилгээний дүнг бохирдлын гол үзүүлэлтүүдээр MNS4586:1998 уснычанарын стандарттайхарьцуулан 1 дүгээр хүснэгтэд үзүүллээ. 

1 дүгээр хүснэгт

 

Усны харуулуудын нэр

Бохирдуулах бодис, мг/л

О2

БХХ5

ПИЧ

NH4

NO2

P

F

1

Богд-Улиастай-1

10.70

2.3

1.4

0.03

0.001

0.002

0.21

2

Богд- Улиастай-2

9.92

1.9

1.6

0.02

0.001

0.003

0.25

3

Чигэстэй-Улиастай-1

10.54

2.3

1.6

0.03

0.003

0.002

0.17

4

Чигэстэй-Улиастай-2

10.38

1.5

1.9

0.10

0.002

0.002

0.27

5

Идэр-Идэр

 

 

1.9

0.02

0.001

0.001

0.25

6

Идэр-Тосонцэнгэл-1

 

 

1.4

0.05

0.003

0.053

0.30

7

Идэр-Тосонцэнгэл-2

 

 

1.9

0.04

0.001

0.004

0.29

8

Буянт-Отгон

 

 

1.9

0.04

0.006

0.004

0.27

9

Хүнгүй-Ургамал

 

 

1.6

0.05

0.008

0.004

0.88

10

Завхан-Дөрвөлжин

 

 

1.9

0.03

0.003

0.004

0.07

11

Тээл-Дөрвөлжин

 

 

5.4

0.12

0.003

0.002

0.88

12

Хар нуур-Дөрвөлжин

 

 

5.4

0.04

0.001

0.002

0.95

MNS4586:1998

6<

3.0

10.0

0.50

0.020

0.100

1.50

Тайлбар: БХХ5-Биохимийн хэрэгцээт хүчилтөрөгч, ПИЧ-Перманганатын исэлдэх чанар

Богд голын усны эрдэсжилт 96-104мг/л-т хэлбэлзэж, хатуулаг 1.04мг-экв/л, цахилгаан дамжуулах чадвар 115-127  төмөр 0.02-0.03мг/л, нитрат азот 0.37мг/л, цахиур 5.59-5.60мг/л, сульфат 0.37-0.39мг/л, хлор 1.4мг/л, гидрокарбонат 53.1-57.3мг/л, натри кали 6.0-8.2мг/л байна.

Чигэстэй голын усны эрдэсжилт 112-128мг/л, хатуулаг 1.20-1.24мг-экв/л, цахилгаан дамжуулах чадвар 133.6-149.3 төмөр 0.01-0.02мг/л, нитрат азот 0.42-0.48мг/л, цахиур 6.33-7.02мг/л, сульфат 22.7-29.1мг/л, хлор 1.4мг/л, гидрокарбонат 59.8-64мг/л, натри кали 6.2-12.5мг/л байна.

Идэр голын усны эрдэсжилт 157-197мг/л, хатуулаг 1.48-1.80мг-экв/л, цахилгаан дамжуулах чадвар 178.3-216.0 төмөр 0.04-0.09мг/л, нитрат азот 0.03-0.21мг/л, цахиур 4.87-6.88мг/л, сульфат 0.55-0.72мг/л, хлор 0.7-1.8мг/л, гидрокарбонат 89.7-108.6мг/л, натри кали 14.0-22.8мг/л байна.

Буянт голын усны эрдэсжилт 134мг/л, хатуулаг 1.08мг-экв/л, цахилгаан дамжуулах чадвар 137.8 төмөр 0.06мг/л, нитрат азот 0.29мг/л, цахиур 5.53мг/л, сульфат 36.3мг/л, хлор 3.9мг/л, гидрокарбонат 57.3мг/л, натри кали 18.2мг/л байна.

Хүнгүй голын усны эрдэсжилт 425мг/л, хатуулаг 3.52мг-экв/л, цахилгаан дамжуулах чадвар 451.0 төмөр 0.06мг/л, нитрат азот 0.53мг/л, цахиур 8.76мг/л, сульфат 63.2мг/л, хлор 19.1мг/л, гидрокарбонат 233.0мг/л, натри кали 54.0мг/л байна.

Завхан голын усны эрдэсжилт 232мг/л, хатуулаг 2.40мг-экв/л, цахилгаан дамжуулах чадвар 277.0 төмөр 0.04мг/л, нитрат азот 0.40мг/л, цахиур 5.02мг/л, сульфат 36.0мг/л, хлор 6.4мг/л, гидрокарбонат 131.8мг/л, натри кали 17.2мг/л байна.

Тээл голын усны эрдэсжилт 311мг/л, хатуулаг 2.16мг-экв/л, цахилгаан дамжуулах чадвар 339.0 төмөр 0.04мг/л, нитрат азот 0.08мг/л, цахиур 1.91мг/л, сульфат 45.4мг/л, хлор 12.8мг/л, гидрокарбонат 168.4мг/л, натри кали 47.8мг/л байна.

Хар нуурын усны эрдэсжилт 306мг/л, хатуулаг 2.20мг-экв/л, цахилгаан дамжуулах чадвар 346.0 төмөр 0.04мг/л, нитрат азот 0.16мг/л, цахиур 1.84мг/л, сульфат 48.1мг/л, хлор 12.4мг/л, гидрокарбонат 164.7мг/л, натри кали 46.2мг/л байна.

Хаягдал бохир усны хяналт-шинжилгээ

10 дугаар сард, Завхан аймгийн хаягдал ус цэвэрлэх Төв цэвэрлэх байгууламж /цаашид ЦБ гэх/-ийн орох, гарах цэгээс авсан бохир усны сорьцонд хийсэн шинжилгээний дүнгээс үзэхэд цэвэрлэх байгууламжуудаас гарч байгаа ус 80.0%-ийн цэвэршилттэй байлаа.

Шинжилгээний дүнг MNS4943:2015 “Хаягдал ус”-ны стандартад харьцуулан 2 дугаар хүснэгтэд үзүүллээ.

2 дугаар хүснэгт

Улиастай сумын Төв ЦБ-аас сорьц авсан цэг

рН

Ж/б

мг/л

БПК5

мг/л

ПИЧ

мг/л

Нийт азот мг/л

 

P

мг/л

SO4

мг/л

MNS 4943:2015   /ЗДХ/

6-9

30

20

20

15

 

 

Орох

8.33

30.0

60.0

17.0

 

 

 

Гарах

8.14

10.4

12.0

8.5

14.37

1.830

61.2

Цэвэршилт, хувь

80.0%

ЗАВХАН АЙМГИЙН УС ЦАГ УУР, ОРЧНЫ ШИНЖИЛГЭЭНИЙ ТӨВ

БАЙГАЛЬ ОРЧНЫ ШИНЖИЛГЭЭНИЙ ЛАБОРАТОРИ